St Maerten 63 komt er aan

Onze vereniging werd op 7 oktober jl precies 35 jaar geleden opgericht. Het 63e nummer van St Maerten is daarom een jubileumnummer. Dat nummer krijgt een feestelijk tintje, omdat alle leden en relaties er een cadeautje bij krijgen.

Op de afbeelding ziet u de kaart van Oostveen (Maartensdijk), die nu in de hal van het gemeentehuis hangt (de ‘gemeentehuiskaart’). Deze kaart van 1,4 bij 3,7 meter (!) is nu leesbaar afgedrukt in een hanteerbaar formaat van 28 bij 70 cm. Het is een prachtig object om in te lijsten. Abonnementhouders van St Maerten krijgen deze kaart cadeau. De kaart is (samen met het tijdschrift) vanaf 9 december 2022 te koop voor € 7,50.

De gemeentehuiskaart

In het tijdschrift St Maerten nummer 63 wordt deze kaart beschreven door Kees Floor. De gemeentehuiskaart uit de 18e eeuw diende voor het bijhouden van de grondboekhouding van Oostveen (later Maartensdijk) en vermeldt daarvoor van alle percelen de grootte, de naam van de eigenaar of eigenares, eventuele bebouwing en een ‘kadastraal nummer’.
De kaart werd door de opdrachtgevers als broddelwerk beschouwd en Kees Floor slaagt er in om van de geschiedenis van een landkaart een boeiend verhaal te maken.

De laatste pastoor van Westbroek

In dit nummer ook een uitgebreid verhaal over de laatste pastoor van Westbroek, die door de reformatie niet alleen zijn kerk, maar ook zijn status en inkomen verloor. Het verhaal is gebaseerd op een archiefvondst van Anne Doedens, die in delen beschreven is bij het Online Museum De Bilt. Samen met Tonneke Wilmink is er nu een samenhangend verhaal geschreven waarin deze ‘laatste pastoor’ wordt geschetst tegen de achtergrond van zijn tijd (ruwweg de periode van 1550 tot 1600).

De fabriek van Achttienhoven

Het derde artikel is van de hand van Karien Scholten en Jacques Reijniers. Opeenvolgende bedrijven vonden in de loop van de afgelopen 120 jaar voor korte of lange tijd een onderkomen in het fabrieksgebouw aan de Dr Welfferweg in Achttienhoven. In de volksmond wordt het pand daarom onder meer ‘de zuivelfabriek ’of ‘het landbouwhuis’ of ‘de Gruno’ of ‘Welschen’, genoemd. Het maakt deel uit van de geschiedenis van Achttienhoven en Westbroek. Het is daarom in meerdere opzichten industrieel erfgoed en hopelijk zal het gebouw ook binnen afzienbare tijd het predicaat ‘gemeentelijk monument’ mogen voeren.

Tijdschrift en poster zijn te koop bij de vertrouwde adressen: kapper Hans Stevens in Maartensdijk, Fa van der Neut in Groenekan, Molen de Kraai in Westbroek (woensdag en zaterdag), Bilthovense Boekhandel in Bilthoven en The Readshop in De Bilt.

Fotoboeken van Wout van Winssen online

Maartensdijk heeft Koos Kolenbrander en Westbroek heeft – inmiddels overleden – Wout van Winssen. Hij heeft op een heel persoonlijke manier de geschiedenis van Westbroek vastgelegd in 13 fotoboeken. Deze fotoboeken staan sinds een paar weken in onze beeldbank. In de fotoboeken van Wout van Winssen staan talloze foto’s van schoolklassen, verenigingen en festiviteiten in Westbroek. De boeken bieden daarmee een prachtig inkijkje in Westbroek vanaf de tweede wereldoorlog tot nu.
Helaas is het nog niet mogelijk om deze fotoboeken online volledig openbaar te maken. De privacywetgeving legt beperkingen op aan het online publiceren van recente portretten en foto’s.
WoutvanWinssenBoek1
Belangstellenden kunnen de gedigitaliseerde fotoboeken wél inzien in de Raadtkamer van de Historische Vereniging.U kunt daarvoor een afspraak maken met de archiefgroep van onze vereniging: archief@historischeverenigingmaartensdijk.nl of telefonisch met 06-22274054.

St Maerten 62 is uit!

Terwijl historici en cultuurhistorische instellingen zich opmaakten om feestelijk (sic) het Rampjaar 1672 te herdenken, brak op 23 februari 2022 een gruwelijke oorlog uit in Europa. De invasie van Rusland in Oekraïne verschilt in niets van andere oorlogen om territoriaal gewin. De bombardementen, de verwoestingen, de burgerslachtoffers, de vluchtelingen… Er is in 350 jaar veel veranderd, maar aan de ellende verandert niets.

We doen met een artikel van Anne Doedens mee aan de Rampjaarherdenking (Het Huis van kolonel d’Aquila verwoest). Ook Maartensdijk, Westbroek en andere plaatsen in onze regio werden getroffen. Vluchtelingen, verwoestingen, bombardementen en burgerslachtoffers. Doedens licht een relatief klein voorval uit: brandschatting, een gijzelneming en een huis dat verloren gaat in 1673. Maar tegen de achtergrond van de oorlogsterreur zien we ook hier de willekeur en het onrecht.

Gezicht in het dorp Abcoude tijdens de plundering en brandstichting door de Fransen in 1672.
Sorious, I., graficus

Verder in dit nummer:
De grenswijziging van 1830 door Kees Floor.
Buitenplaats Rovérestein door Ronald van Immerseel.
Over herinrichting en herindeling door de redactie. Dit is een naschrift bij een artikel van Frank Klok in St Maerten 61 (‘Noorderpark Herinrichting van het landschap tussen Utrecht en het Gooi’)
Geschiedenis is nooit af door Tonneke Wilmink en Frank Klok. In het kader van dit jubileumjaar schreven zij over de geschiedenis van onze vereniging en Groenekan.

Leden krijgen het tijdschrift vanaf 9 mei in de brievenbus. Vanaf 11 mei is dit nummer ook verkrijgbaar bij de vaste verkooppunten: Bilthovense Boekhandel, Readshop De Bilt, Winkel van der Neut in Groenekan, Kapper Hans in Maartensdijk en Molen De Kraai in Westbroek.

Jaarrekening 2020 en 2021

Voor de ALV van a.s. woensdag 6 april zijn de financiële stukken beschikbaar.

Klik hier … voor de jaarrekening 2020 en klik hier … voor de jaarrekening 2021. Wellicht ten overvloede, maar hier … vindt u de agenda.

U komt toch ook aanstaande woensdag 6 april om 20.00 uur in Parochiecentrum ‘De Mantel’ achter de St Maartenskerk in Maartensdijk?